529 Phát triển môi trường phục vụ du lịch tại Thành phố Đà Lạt đến năm 2015

5
xã hội, an ninh, quốc phòng,… Vấn đề là nghiên cứu thực trạng trước mắt và lâu
dài. Giải quyết vấn đề môi trường và môi trường du lòch trong thời đại ngày nay
sẽ đáp ứng được nhu cầu về đời sống và sự phát triển kinh tế xã hội.
Mục đích nghiên cứu là tìm các biện pháp để bảo vệ và phát triển môi
trường phục vụ cuộc sống của con người. Phân tích rõ được các nguyên nhân làm
ảnh hưởng đến môi trường và tác động của nó đến kinh tế nói chung và du lòch
tại thành phố Đà Lạt nói riêng. Môi trường tự nhiên có tác động như thế nào đến
du lòch hiện nay và về sau. Môi trường do con người tác động trong quá trình
phát triển và xây dựng kinh tế ảnh hưởng đến du lòch trước mắt và lâu dài.
Nghiên cứu môi trường tự nhiên trước đây, sự bảo tồn của con người đối với môi
trường thực tế như thế nào. Trong thời gian tới cần đạt đến được những vấn đề gì
nhằm nâng cao khả năng môi trường phục vụ tốt cho ngành du lòch ở thành phố
Đà Lạt. Tìm các giải pháp hữu hiệu cho việc nâng cao bảo tồn, phát triển môi
trường phục vụ tích cực cho du lòch tại thành phố Đà Lạt đến năm 2015.
Nói tóm lại, mục đích nghiên cứu của đề tài là tìm ra các ưu nhược điểm
của môi trường hiện tại và tiến đến một hướng bảo vệ và phát triển môi trường
phục vụ tốt cho ngành du lòch tại thành phố Đà lạt cho tương lai.
Những kết quả đạt được của luận văn: Đề ra một số lý luận liên quan
đến phát triển ngành và phân tích thực trạng môi trường du lòch ở thành phố Đà
Lạt, nêu nguyên nhân làm ảnh hưởng lớn đến môi trường của tự nhiên, các tác
động của môi trường đến kinh tế và đến sức khỏe con người, đến du lòch… Qua
quá trình nghiên cứu, thu thập tài liệu chúng tôi có đề nghò một số giải pháp
nhằm giữ vững, bảo tồn và phát huy tốt môi trường trong sạch phục vụ kinh tế,
phục vụ Du lòch và trên hết là bảo đảm sức khỏe của con người tại thành phố Đà
Lạt đến năm 2015.
.



6
Nêu các ý kiến để các cơ quan chức năng lưu ý như: cần tăng cường và
nâng cao hiệu lực quản lý Nhà nước và trách nhiệm của chính quyền các cấp
trong việc bảo vệ môi trường nhằm nâng cao sức khỏe của người dân, bảo đảm
quyền con người được sống trong môi trường trong lành, phục vụ tốt sự nghiệp
phát triển lâu bền của đất nước, góp phần bảo vệ và giữ vững môi trường ở khu
vực và trên toàn cầu.
Đề tài sẽ nêu lên những vấn đề xã hội hiện nay đang quan tâm là: làm
thế nào để giữ vững và phát triển môi trường trong sạch, tái tạo môi trường gần
với tự nhiên? Môi trường tác động đến du lòch, sức khỏe và đời sống con người.
Môi trường không là vấn đề đơn giản mà là phức tạp mà cả xã hội đều quan tâm
vì nó là sự sống còn của con người trên trái đất. Ở thành phố Đà Lạt, điều cần
phải có cho chiến lược trước mắt và lâu dài phải đạt được cho việc bảo vệ và
phát triển môi trường trong sạch phục vụ kinh tế và đời sống của con người.













.



7



Chương 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ MÔI TRƯỜNG DU LỊCH

1.1. Khái niệm về môi trường du lòch
1.1.1. Khái niệm về môi trường, môi trường du lòch
1.1.1.1 Môi trường
Theo Lê Thạc Cán (1995) : “Môi trường của một vật thể hay sự kiện là
tổng thể các điều kiện bên ngoài có ảnh hưởng tới vật thể hay sự kiện đó. Đối
với con người, môi trường sống của nó chính là tổng hợp các điều kiện vật lý,
hóa học, sinh học, xã hội bao quanh và có ảnh hưởng tới sự sống và sự phát triển
của từng cá nhân và cộng đồng con người. Môi trường còn có thể được phân
thành môi trường thiên nhiên, môi trường nhân tạo và môi trường xã hội”.
Theo Emmanuel K. Boon (1998): “Các thành phần của môi trường có thể
là một hay một vài hệ thống thành phần như hệ thống vật lý, hệ thống sinh học,
sinh thái, xã hội, chính trò, kinh tế và công nghệ; các hệ thống thành phần này
bao gồm tất cả các thành tố nhân tạo, tự nhiên dưới mặt đất, trên mặt đất và các
thành phần trong khí quyển”.
Theo Luật bảo vệ môi trường, 1993 thì: “Môi trường bao gồm các yếu tố tự
nhiên và yếu tố vật chất nhân tạo quan hệ mật thiết với nhau, bao quanh con
người, có ảnh hưởng tới đời sống, sản xuất, sự tồn tại, phát triển của con người
và thiên nhiên”. “Thành phần môi trường là những yếu tố tạo thành môi trường:
không khí, nước, đất, âm thanh, ánh sáng, lòng đất, núi, rừng, sông, hồ, biển,
.



8
sinh vật, các hệ sinh thái, các khu dân cư, khu sản xuất, khu bảo tồn thiên nhiên,
cảnh quan thiên nhiên, danh lam thắng cảnh, di tích lòch sử và các hình thái vật
chất khác”.
Môi trường bao gồm: môi trường tự nhiên, môi trường nhân tạo và môi
trường xã hội.
Môi trường tự nhiên là gồm các nhân tố thiên nhiên tạo thành: Vật lý, hóa
học và sinh học tồn tại khách quan ngoài ý muốn của con người, hoặc nó ít chòu
sự chi phối của con người. Ví dụ như: đất, nước, biển, không khí, động vật, thổ
nhưỡng,
Môi trường xã hội là tổng thể các mối quan hệ giữa người và người tạo
nên sự thuận lợi hoặc trở ngại cho sự tồn tại và phát triển của các nhân tố trong
cộng đồng xã hội.
Môi trường nhân tạo là môi trường do con người tạo ra, bao gồm các yếu
tố vật lý, sinh học, xã hội do con người tạo nên và chòu sự chi phối của con
người. Ví dụ như: ánh sáng, tiếng ồn, sóng điện từ,…
Khái niệâm về môi trường của Luật bảo vệ môi trường năm 1993 đã đáp
ứng được nhiều vấn đề liên quan đến môi trường.
Từ những khái niệm trên, theo chúng tôi, môi trường là:
Tổng hợp các yếu tố về tự nhiên và xã hội trong thế giới chung mà mọi
yếu tố vật chất đang vận động và phát triển. Môi trường chòu ảnh hưởng nhiều
yếu tố về khách quan và chủ quan. Khách quan đó là thời tiết, khí hậu, sự thay
đổi môi trường do khí quyển gây nên, nắng nóng bất thường của tự nhiên. Chủ
quan là yếu tố do tác động của con người, là sự phát triển kinh tế, phát triển của
khoa học kỹ thuật đang ngày càng mạnh mẽ.
Bác Hồ khi còn sống đã rất quan tâm đến môi trường. Sự quan tâm của
Người đối với môi trường xanh gắn liền với Tết trồng cây được tổ chức đều đặn
.



9
vào các dòp Tết Nguyên Đán suốt trong gần 50 năm qua. Từ đó các nhà lãnh
đạo, thế hệ kế tiếp và con cháu sau này đều tiếp tục sự nghiệp của Người là
trồng cây trong các công trình, ngày lễ, Tết,….

1.1.1.2. Môi trường du lòch là môi trường trong sạch theo hướng đến tự
nhiên và phục vụ cho du lòch của con người. Môi trường phục vụ cho du lòch
nhằm thỏa mãn nhu cầu tham quan, nghỉ dưỡng, chữa bệnh, giải trí, thư giãn
bằng nhiều hình thức khác nhau nhằm tăng cường sức khỏe của con người ở mọi
lứa tuổi để phục vụ cuộc sống.
Nhiệt độ, độ ẩm là điều kiện cần cho môi trường du lòch. Việc đảm bảo
hai yếu tố này cũng là một điều đặc trưng của môi trường du lòch. Nhiệt độ trung
bình, lượng mưa hàng năm, số mùa trong năm, là những yếu tố mà khách cần
biết để đi du lòch.
Ngành du lòch cần khai thác mạnh nhiều hình thức du lòch trong đó du lòch
sinh thái là quan trọng nhất cho cuộc sống con người. “Du lòch sinh thái là du lòch
có trách nhiệm với các khu thiên nhiên, là công cụ để bảo tồn môi trường và cải
thiện phúc lợi cho nhân dân đòa phương”( Lindberg và Hawkins - 1993). Còn tổ
chức bảo tồn thiên nhiên thế giới (IUCN) thì đònh nghóa khá đầy đủ hơn: “Du
lòch sinh thái là tham quan và du lòch có trách nhiệm với môi trường tại các điểm
tự nhiên không bò tàn phá để thưởng thức thiên nhiên và các đặc điểm văn hóa
đã tồn tại trong quá khứ hoặc đang hiện hành , qua đó khuyến khích hoạt động
bảo vệ, hạn chế những tác động tiêu cực do khách tham quan gây ra, và tạo ra
ích lợi cho những người dân đòa phương tham gia tích cực”( Ceballos- Lascurain,
1966).
.



10
Môi trường du lòch phải đạt được sự hấp dẫn của con người khi họ đến liên
quan tới việc thay đổi họ ra khỏi nơi ở thường xuyên nhằm mục đích nghỉ ngơi,
tiêu khiển, văn hóa, ….và nhìn chung là không liên quan đến kiếm sống.
Du lòch ngày nay là một ngành công nghiệp không khói lớn nhất thế giới,
đem lại thu nhập cao và việc làm cho nhiều người. Du lòch đóng góp không nhỏ
cho ngành kinh tế của các nước và đặc biệt nó đem đến nguồn lợi lớn cho các
nước đang phát triển và kém phát triển. Ở Việt Nam ta, du lòch sinh thái đang
phát triển, đó là: “ Là loại hình du lòch dựa vào thiên nhiên và văn hóa bản đòa,
gắn với giáo dục môi trường, có đóng góp cho nỗ lực bảo tồn và phát triển bền
vững, với sự tham gia tích cực của cộng đồng đòa phương”.
Môi trường du lòch đang được sự quan tâm đáng kể của toàn cầu. Việc bảo
tồn các giá trò văn hóa các dân tộc, bảo tồn môi trường tự nhiên,…đã chứng tỏ
nhận thức của con người đã có những bước sâu xa nhất đònh.
Ở Đà Lạt, môi trường du lòch có thể nói là rất hấp dẫn đối với du khách
với nhiều cảnh quan sinh động, nhiều đồi núi nằm dưới rừng thông bạt ngàn,
nhiều hồ nước trong xanh cùng những kiến trúc văn hóa đặc sắc của thành phố
ngàn hoa với khí hậu lý tưởng quanh năm ( trung bình khoảng 20
0
C).
1.1.2. Đặc điểm của môi trường, môi trường du lòch.
1.1.2.1. Đặc điểm của môi trường: Là sự hình thành một cách tự nhiên do
thiên nhiên tạo ra và không có bất cứ một tác động nào của bên ngoài. Môi
trường có một chuẩn nhất đònh mà con người đặt ra và quy đònh theo sự tính
toán của khoa học kỹ thuật nhằm đảm bảo sức khỏe mọi người. Thực chất môi
trường là những gì có được, tồn tại trên trái đất với sự góp mặt của tự nhiên và
xã hội.
Kinh tế phát triển sẽ tác động đến môi trường. Đó là sự xáo động về tính
tích cực của môi trường như: Trồng nhiều chè xanh sẽ thu lợi nhuận cao do bán,
.



11
xuất khẩu sẽ ảnh hưởng tốt cho môi trường là làm cho khí hậu tươi mát, môi
trường xanh đẹp. Các khu công nghiệp phát triển kéo theo kinh tế phát triển
nhưng sẽ gây ô nhiễm môi trường do chất thải công nghiệp cùng với những bụi,
khói nhà máy sẽ làm tổn hại đến môi trường trong sạch cần có,…
Do vậy, có thể khẳng đònh được rằng kinh tế phát triển sẽ tác động tích
cực và tiêu cực một cách trực tiếp đến môi trường (làm cho môi trường tốt lên
hoặc làm cho môi trường bò xuống cấp) và cuối cùng là ảnh hưởng đến sức khỏe
và sự phát triển của con người và sự sống.
Tác dụng của môi trường đến xã hội: Môi trường phù hợp cho các ngành
nghề kinh tế phát triển. Chính ngành nghề kinh tế đó sẽ thuận lợi và phát triển
do môi trường tạo nên. Con người phải tận dụng môi trường để phát triển tối đa
ngành đang khai thác phát triển, nâng cao đời sống người dân, nâng cao mức
sống chung cho xã hội.
Môi trường có các ảnh hưởng quan trọng đến: kinh tế, văn hoá, xã hội, đòa
lý và nhân khẩu, sức khỏe, luật pháp, chính phủ và chính trò, công nghệ, cạnh
tranh.
Môi trường chi phối đến sự hoạt động của kinh tế và xã hội của mọi thành
phần trong xã hội. Do vậy cần phải bảo vệ và phát triển môi trường theo hướng
phục vụ cho cuộc sống và con người.
1.1.2.2. Đặc điểm của môi trường du lòch
Là môi trường không bò ảnh hưởng của các nguồn ô nhiễm nói trên. Các
yếu tố về không khí, cây xanh sạch, đẹp, nguồn nước sạch,…hướng tới tự nhiên.
Đây là nơi thích hợp cho du lòch nghỉ ngơi, giải trí. Là nơi có khí hậu mát mẻ, dễ
chòu, phong cảnh đẹp với nhiều cảnh thiên nhiên do thiên nhiên tạo ra một cách
đa dạng kết hợp với bàn tay sáng tạo nghệ thuật của con người , phục vụ cho
sức khỏe của con người và cộng đồng.
.



12
Là một môi trường trong lành cùng với những thành tựu về khoa học tiên
tiến, hạ tầng cơ sở tốt, kiến trúc thành phố khoa học, sạch đẹp, hấp dẫn. Là môi
trường tự nhiên do thiên nhiên ưu đãi cùng với sự cải tạo của con người. Việc cải
tạo của con người nhằm làm cho môi trường có những đặc thù riêng. Ví dụ như
môi trường du lòch biển, môi trường du lòch rừng, môi trường du lòch miền núi,
đồng bằng,…
Môi trường du lòch có thể đáp ứng tốt và không tốt nhu cầu của con người.
Môi trường du lòch tốt là môi trường đáp ứng các yêu cầu về du lòch như khí hậu,
cơ sở vật chất, đi lại, nhà hàng, khách sạn, sự thích nghi, sự an toàn, sự thoải
mái,…Môi trường du lòch không tốt là môi trường đáp ứng một số yêu cầu nhưng
không hoàn hảo như còn ô nhiễm môi trường, du khách lo lắng khi đến du lòch
(chiến tranh, tệ nạn,…).
Môi trường du lòch thích hợp với con người về các mặt về xã hội (lành
mạnh), an toàn (không có các hiện tượng về tệ nạn xã hội), được bảo đảm về
tính mạng trong mọi lúc mọi nơi một cách tuyệt đối. Ở đó mọi người được nghỉ
ngơi tham quan thoải mái mà không hề phải suy nghó gì khác ngoài hai chữ Du
lòch, nghỉ ngơi.
Môi trường du lòch phải thường xuyên được thay đổi các nội dung, cảnh
quan nhằm thu hút khách hàng. Ngành công nghiệp không khói này nếu chỉ là
cơ sở hạ tầng không thôi thì sẽ không phát triển nếu môi trường bò ô nhiễm.
Ngành du lòch có những hướng chiến lược nhất đònh cho phát triển khách hàng.
Tức là phải có những biện pháp gây sự hấp dẫn trong môi trường du lòch đối với
khách hàng. Làm sao cho khách hàng không thấy sự nhàm chán khi đến tham
quan du lòch tại thành phố Đà Lạt. Phải cho khách hàng thấy được sự đổi mới
của môi trường du lòch ngày một khác trước, hấp dẫn và chất lượng hơn trước.
.



13
Việc cải tạo môi trường phục vụ tốt cho du lòch là công việc quan trọng và
cần thiết của con người. Không phải chỗ nào cũng có thể tạo thành môi trường
du lòch mà phải là những nơi có những đặc thù nhất đònh mà con người lấy đó
làm cơ sở để phát triển thành môi trường du lòch. Thực chất môi trường du lòch là
phải có một chuẩn nhất đònh theo quy đònh hoặc quy ước của quốc gia, khu vực
hoặc thế giới về nhiều mặt.
1.2. Vai trò của môi trường đối với ngành du lòch
Có thể nói một cách chung chung, môi trường là vấn đề xuyên suốt của du
lòch, môi trường là sản phẩm chính của du lòch. Người ta đến du lòch là thích đến
một nơi có khí hậu tốt, cảnh quan đẹp, có thể nghỉ ngơi, chữa bệnh, tham quan
phục hồi sức khỏe,…
Môi trường và du lòch có mối quan hệ gắn bó và tác động lẫn nhau cùng
phát triển. Du lòch phải có môi trường trong sạch thì mới có cơ hội phát triển bền
vững. Du lòch phát triển sẽ tác động lại làm cho môi trường trong sach hơn, sinh
động – hai yếu tố của cùng một nội dung: du lòch. Môi trường và du lòch là mối
quan hệ hai chiều. Thứ nhất với du lòch sinh thái và nghỉ dưỡng thì môi trường
trong lành với thiên nhiên, cảnh quan đa dạng và phong phú là yêu cầu hàng
đầu. Phát triển du lòch trong trường hợp này không phải chỉ để thỏa mãn nhu cầu
thụ hưởng thiên nhiên mà còn là tạo cơ sở để duy trì, tái tạo và phát triển trở lại
các tài nguyên du lòch. Thứ hai, phát triển du lòch sẽ dẫn đến những tác động
không mong muốn đến môi trường vì thế phải xác đònh những tác động này cũng
như quy mô về sức chứa du lòch lớn hay nhỏ, nhiều hay ít.
Môi trường có vai trò quan trọng và quyết đònh đến sự phát triển hay không
đối với ngành du lòch. Môi trường đi suốt quá trình của du lòch, là điểm mấu chốt
cho chất lượng của du lòch. Môi trường bò ô nhiễm thì không thể làm cho ngành
.



14
du lòch phát triển. Môi trường đảm bảo tốt tất cả các mặt là điều mà du lòch phải
khai thác, phải tận dụng để đưa ngành kinh tế du lòch phát triển.
Các nhân tố tự nhiên ảnh hưởng đến môi trường là: Hạ tầng cơ sở (đường
sá, điện nước, mức sống, nhà cửa,…). Hệ thống này nếu đạt chuẩn sẽ khuyến
khích ngành du lòch phát triển và ngược lại; Dân số (số lượng phải phù hợp với
diện tích sẵn có của khu du lòch nhằm đảm bảo tốt nhất chất lượng du lòch cho
khách về không gian); Khả năng cải tạo thiên nhiên của con người (trồng cây
gây rừng, bảo vệ rừng, hệ thống thoát nước, xây dựng, …). Nếu thực hiện tốt thì
ngành du lòch phát triển, kéo theo kinh tế phát triển; Đô thò hóa mạnh mẽ cũng
là một nguyên nhân gây ô nhiễm môi trường do việc sử dụng các chất rác thải
không đúng quy trình.
Chức năng của môi trường:
Thứ nhất: môi trường là không gian sống của con người. Không gian sống
của con người đòi hỏi đảm bảo tối ưu như: sự trong sạch, các yếu tố không bò ô
nhiễm như: nước, không khí, đất đai, rác thải,…không gian sống không bò thu hẹp
và không bò ô nhiễm.
Thứ hai: Môi trường là nơi khai thác nguồn lực về vật liệu và năng lượng
cho cuộc sống và hoạt động sản xuất của con người.
Thứ ba: Môi trường là nơi chứa đựng các loại phế thải do con người tạo ra
trong cuộc sống và hoạt động sản xuất của mình. Hoạt động này sản sinh ra các
chất thải như công nghiệp (nhà máy), nông nghiệp (phân bón, thuốc trừ sâu),
…cùng các rác thải công nông nghiệp khác hay là rác thải sinh hoạt của các khu
dân cư.
Vấn đề tiếp theo cần phải giải quyết mâu thuẫn giữa môi trường và phát
triển. Rõ ràng chúng ta chấp nhận phát triển là hoàn toàn phù hợp với thực
tế.
.

Xem chi tiết: 529 Phát triển môi trường phục vụ du lịch tại Thành phố Đà Lạt đến năm 2015